وقتی جون واسه روان درمانی به من مراجعه کرد ۲۵ سال داشت. در پارسال، دفتر کار خسته کننده ی خود رو ترک کرده بود و پیش پدر و مادرش برگشته بود تا شاید بفهمد واقعا از زندگی خود چه می­ خواهد.

موقع مراجعه به من، شغلی پاره وقت در یک کافه واسه خود دست و پا کرده بود و در اوقات فراغتش سراغ بازیای کامپیوتری می رفت و بعضی وقتا با دوستانش وقت می گذرونه. جون به دنبال یافتن راهی واسه پیشرفت در زندگی اش بود، ولی قدم موثری برنمی داشت.

اون در اولین جلسه ی روان درمانی به من گفت: “به نظر من چیزی که در این چند سال منو از زندگی عقب انداخته، عزت نفس منه. “من اصلا حس خوبی به خودم ندارم.” جون واسه تقویت عزت نفس خود ، در طول روز، جملات مثبتی رو با خود تکرار می کرد، مثلا: “هدف من در زندگی اینه که به یک موفقیت بزرگ برسم”، “من توانایی انجام هر کاری رو دارم”، “من میتونم به هدف خود برسم.”

من واسه جون توضیح دادم که جملات مثبتی که استفاده می کنه از نظر نگارشی و روانشناختی بی فایده هستن. مشکل بزرگ تری که جون با اون دست و پنجه نرم می کرد، این بود که در زندگی چیزی که عزت نفس اونو تقویت کنه، نبود. هیچ کاری واسه افزایش حس رضایت از خود انجام نمی داد.

ما آدما احتیاج داریم که عزت نفس خود رو تقویت کنیم. پس اگه می خواهیم حس خوبی به خودمون داشته باشیم، باید کارایی انجام بدیم که به ما احساس غرور، کمال ، تشکر، احترام و یا قدرت میدن و باید در راهی قدم برداریم که احساس کنیم با هر قدم به اهداف خود نزدیک و نزدیک تر میشیم.

۱. گفتن جملات مثبتی که باورشون ندارین، ممنوع!

جملات مثبتی که باورشون ندارین مثل غذاهای فست فودی هستن. با اینکه پر کالری هستن، اما هیچ ارزشی ندارن. می تونین به خودتون بگید که عالی هستین، اما اگه واقعا بهش ایمان ندارین، ذهن شما این جمله رو باور نمی کنه و در آخر احساس بدتری دارین. جملات مثبت تنها وقتی به اونا باور داشته باشین، موثر هستن و معمولا بر افرادی که عزت نفس پایینی دارن، کارگر نمی افتند!

۲. نقاط قوت و لیاقتای خود رو شناسایی کنین

زمانی که می خواید عزت نفس خود رو تقویت کنین، اول باید بدونین در چی خوب هستین، چه کاری رو به بهترین روش انجام میدید و با انجام چه کاری، بقیه ممنونِ شما می شن. شاید در نگاه اول این حرف خیلی مهم به نظر نرسه، ولی به هرحال برداشتن یه قدم کوچیک در راه صحیحه.

مثلا فرض کنین که جونِ قصه یِ ما قهرمون بازیای ویدیوئی باشه و در بازی کردن حریف نداشته باشه، اما این کار اصلا چه ارزشی داره؟ کی واسه بردن یک بازی ویدئویی از اون سپاسگزاری می کنه؟ پس، ساعاتی که پای بازی ویدئویی صرف کرده، هیچ تاثیری در تقویت عزت نفس اون نداشتهه.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   چه جوری کارکرد کارمندهای دورکار رو بالا ببریم؟ "

۳. تواناییای خود رو ثابت کنین

وقتی نقاط قوت خود رو شناختید، راه هایی واسه اثبات اونا پیدا کنین. اگه دروازه بان خوبی هستین، وارد تیم فوتبال شید. اگه نویسنده ی خوبی هستین، شروع کنین به وبلاگ نویسی. اگه خوب برنامه ریزی می کنین، در برگزاری مراسم عقد و عروسی دوست و آشنا کمک کنین. یک کلام، ختم کلام: کاری رو بکنین که خوب انجام میدید.

برنامه-ریزی

۴. تعریف و تعریف بقیه رو قبول کنین

اگه عزت نفس کسی پایین باشه، تعریف و تعریف بقیه در اون اثری نداره. چون فرد باور نداره که واقعا لیاقت اون همه تعریف و تعریف رو داشته باشه. وقتی کسی از شما تعریف می کنه، در عین تواضع و فروتنی، حرفای اونو قبول کنین. در این جور مواقع یک تشکر ساده کافیه. شاید در اول انجام این کار سخت باشه، اما توانایی پذیرش تعریف و تعریف واسه کسائی که به دنبال تقویت عزت نفس خود هستن، بسیار مهمه.

۵. خودتون از خودتون تعریف کنین!

حالا که تواناییای خود رو ثابت کردین، وقت اینه که حس خوبی در مورد اون داشته باشین، به خودتون افتخار کنین و خوشحالی و رضایت از خود رو تجربه کنین. وقتی از خودتون پیش خودتون تعریف می کنین، از جملاتی استفاده کنین که روی نقاط قوت و تواناییای واقعی شما تاکید دارن که حالا به اونا باور دارین، مثلا: “من آشپز فوق العاده ای هستم!” داشتن حس غرور در مورد کارایی که در اونا خوب هستین، با تکبر فرق داره. این کارا هر چه باشن و هر چند کوچیک، می تونن در تقویت عزت نفس به شما کمک کنن.

عزت نفس با امیدوار بودن بهتر نمی شه. مثلا با گفتن جمله “یک روز آخرش موفق خواهم شد” یا جمله “من بهترین هستم” که از پایه یک باور نادرسته، هیچ تغییری در عزت نفس به دست نمیاد. برعکس٬ عزت نفس شما با انجام دوباره و دوباره ی کارایی که اونا رو خوب انجام میدید٬ تقویت می شه و وقتی بقیه واسه انجام اون از شما تشکر می کنن عزت نفس شما بهتر می شه. اگه تا حالا در زندگی سراغ کاری که در اون خوب هستین، نرفته اید، از همین حالا شروع کنین و تواناییای خود رو اول به خود و بعد به بقیه اثبات کنین. در قدم بعدی آماده باشین تا بقیه از شما تعریف و تعریف کنن و بعد خودتون از خودتون تعریف کنین!

برگرفته از psychologytoday

 


دسته‌ها: آموزشی